آشنایی با یکی از مفاخر تاریخ پزشکی ایران

نظامی عروضی (نظام الدین احمد)، متولد سال (500 ه.ق) و وفات سال (560 ه. ق)، از بزرگان قرن ششم هجری ایران در دربار پادشاهان غوری (واقع در شرق ایران کنونی و غرب افغانستان) بوده است.
در طب، نویسندگی، شعر و ستاره شناسی تبحر داشته و کتاب (چهار مقاله یا مجمع النوادر) را بر این مبنا در 4 فصل با عناوین بالا نوشته که با آوردن 10 داستان برای هر فصل آن به (چهل مقاله) نیز معروف گردیده و از مواریث بسیار ارزشمند ادبی و پزشکی ایران است که فصل چهارم آن در مورد پزشکی و اهمیت پزشکان می باشد و در آن از اطبای بنام ایران به ویژه ذکریای رازی و ابن سینا ذکر و تجلیل نموده است.
نظامی در بخشی از این فصل کتاب می گوید:"پزشکی حرفه ای است که به کمک آن سلامتی بدن را حفظ کرده و اگر از بین رفت آن را به بدن بازمی گرداند." همچنین می نویسد:"بر پزشکان واجب است که صورت پاکیزه، بدن خوشبو و اخلاقی ملایم داشته و خوش رفتار و اهل دانش بوده و نیز از سرعت حدس برخوردار بـــاشند" و حدس را نیرویی در انسان و مفهوم آن را سرعت انتقال ذهن از دانسته ها به نا دانسته ها ذکر کرده است. در جای دیگر میفرماید: "بر پزشک لازم است که شرافت انسانی را بشناسد، خوشرفتار باشد، علم منطق بداند تا اهل دانش بشود و بیماریها را بشناسد." نظامی به اهمیت نبض و منشاء قلبی آن و نیز توجه به چگونگی تب ها، رنگ، بو و رسوبات ادراری در تشخیص بیماریها اشاره می کند و به توسل به خداوند بزرگ در موردی که در شناسائی و درمان بیماری ها درمانده بشویم توصیه نموده و اعتقاد پزشک به خداوند و دین را اصل می داند و توجه به تداوم مطالعه و عدم اعتماد تنها به حافظه را مورد تاکید قرار می دهد چون "حافظه را سطحی ترین مرحله ادراک مغزی" می داند که بسیار کند عمل می نماید.

منبع: مجمع النوادر (چهار مقاله) نظامی عروضی
دکتر منصور جلالی

تماس با ما

انجمن پزشکان کودکان فارس

شیراز - بیمارستان نمازی - طبقه دوم - دفتر گروه اطفال

071-36474298

آمار بازدیدکنندگان

امروز217
دیروز380
این هفته597
این ماه6180
کل216608

6
آنلاین